ŚWIADEK: JAK SIĘ STAJE, CZYM JEST?

Liczba stron: 395
ISBN: 978-83-66448-05-6
Cena: 47,00

Struktura świadectwa i pozycja świadka są od niemal trzech dekad przedmiotem pogłębionego namysłu badaczy i artystów. Niewątpliwie to studia nad Holocaustem i związany z nimi zwrot etyczny przyczyniły się do tego w największym stopniu, co nie oznacza, że Zagłada i genocyd były w zakresie jedynym przedmiotem analizy. Niniejszy tom wieloautorski pod redakcją Agnieszki Daukszy wnosi w ten kontekst związany z kolejnymi, utrwalonymi fazami humanistycznych dyskusji teoretycznych wątki nowe, jeszcze nie eksplorowane. W zgromadzonych tu tekstach uderza mnie przede wszystkim świadomość rozłączności, niesynonimiczności, oraz odmiennej architektoniki aktualnej pozycji świadka w kulturze w relacji do świadectwa oraz do parezji.  Wcześniejsza semantyka zaświadczania, zogniskowana wokół i na figurze ocalałego, włączała w swój porządek nader często także: oskarżanie, upominanie się o sprawiedliwość, zwracanie się przeciw krzywdzącemu jako już-nieobecnemu, dając mu przewagę moralno-epistemiczną.  Obecnie już nie antyteza mówienia i języka jest, jak się wydaje, w kluczowa u świadka (jako nieludzkiego i postludzkiego), ale naruszanie przez świadectwo uzgodnionych kolektywnych reguł prawdo-mówności. A świadkiem ten, ta lub to, co osłabia własną pozycję – swoje roszczenie do mocy i widoczności – świadcząc.  Świadek  jest nie tym, co zabiera głosu, by wynieść się ponad innych, ale tym, co musi na tym stracić. Kto nie ma się czego obawiać – ten nie świadczy a podejmuje jedynie odwieczną grę o władzę.

« wstecz

 

 

 

Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk

ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, tel. (22) 826-99-45, 6572-895, faks. (22) 826-99-45